Okul Öncesi Dönem (48-60 Ay) Çocukları İçin Öğrenme ve Yenilik Becerileri Ölçeği’nin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması - Akçadağ, Çiğdem Karakaya; Alisinanoğlu, Fatma (Ondokuz Mayıs Üniversitesi, 2025)
Günümüz çağdaş toplumlarının en önemli ihtiyacının, bilimsel anlamda üreten ve sorgulayan, eleştirel düşünme becerisine sahip, etkili bir şekilde iletişim kurabilen ve hem yaşadığı toplum üyeleriyle hem de diğer toplum ve kültürlere mensup kişilerle iş birliğine açık olan yaratıcı özellikte bireyler olduğu açıkça görülmekte; bireylere bu becerilerin küçük yaşlardan itibaren kazandırılmasına ilişkin neler yapılması gerektiği konusunda pek çok çalışma yapılmaktadır. Araştırma, öğrenme ve yenilik becerileri olarak ifade edilen ve eleştirel düşünme (critical thinking), yaratıcılık (creativity), iletişim (communication) ve iş birliği (collaboration) kelimelerinin İngilizce karşılıklarının baş harfleri kullanılarak 4C olarak da ifade edilebilen bu becerilerin okul öncesi dönem (48-60 ay) çocuklarında ne ölçüde var olduğunu tespit etmeyi sağlayacak geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmek amaçlı gerçekleştirilmiştir. Ölçme aracı, okul öncesi dönem çocuklarının, bilimsel temelli görevlerden oluşan bir oturumdaki doğal tepkilerinin puanlayıcı öğretmenler tarafından gözlemlenmesi ve puanlanması süreçleriyle kullanılan holistik bir rubrik formundadır. Araştırmanın çalışma grubu, rubrik maddelerinin yazımı konusunda saha deneyimlerine yönelik görüşmeler gerçekleştirilen 5 okul öncesi öğretmeni, taslak rubriğin geçerliğini hesaplamak için görüşlerine başvurulan 12 akademisyen, bilimsel temelli görevler esnasında öğrenme ve yenilik becerilerine yönelik davranışları gözlemlenen 60 çocuk ve rubrik güvenirliği için bu çocukları gözlemleyerek puanlama yapan 2 puanlayıcıdan oluşmaktadır. Lawshe tekniği ile yapılan analiz sonucunda rubriğin genel kapsam geçerlik indeksi (Scale Content Validity Index-S-CVI) =0,85 olarak; Cohen’in Kappa analizi ile elde edilen güvenirlik sonucu ise 0.879 olarak tespit edilmiştir. Geçerlik ve güvenirlik analizlerinden elde edilen sayısal değerler, geliştirilen “Öğrenme ve Yenilik (4C) Becerileri” ölçeğinin okul öncesi dönem (48-60 ay) çocuklarında geçerli ve güvenilir bir araç olarak kullanılabileceğini göstermektedir.

It is evident that one of the most fundamental needs of contemporary societies is the cultivation of individuals who are scientifically productive and inquisitive, capable of critical thinking, effective communication, and collaboration. In this context, various recommendations emphasize the importance of fostering these competencies from an early age. This study aims to develop a valid and reliable assessment instrument to determine the extent to which these competencies-referred to as learning and innovation (4C; critical thinking, creativity, communication and collaboration) skills-are present in preschool children (48–60 months). The developed assessment tool is designed as a holistic rubric, which enables trained raters (teachers) to observe and score preschool children’s responses within a structured session consisting of scientifically grounded tasks. The study sample comprises five preschool teachers who provided insights into field experiences for the development of rubric items, 12 academics who contributed expert evaluations to establish the content validity of the rubric, 60 children whose behaviors related to learning and innovation skills were observed during scientific tasks, and two independent raters who evaluated these children to determine inter-rater reliability. The content validity analysis, conducted using the Lawshe technique, resulted in an overall Scale Content Validity Index (S-CVI) of 0.84. Furthermore, the reliability analysis, performed using Cohen’s Kappa coefficient, yielded a reliability score of 0.879. These findings indicate that the developed “Learning and Innovation (4C) Skills” scale constitutes a psychometrically sound instrument that can be utilized as a valid and reliable measure for assessing learning and innovation skills in preschool children (48–60 months).
Validity and Reliability Study of the “Learning and Innovation Skills Scale” for Preschool Children (48–60 Months)
Keywords: Öğrenme ve Yenilik Becerileri; Eleştirel Düşünme; Yaratıcılık; İletişim ve İş Birliği; Rubrikler; Okul Öncesi Dönem; Learning and İnnovation Skills; Critical Thinking; Creativity; Communication and Collaboration; Rubrics; Preschool Period