Heybeliada Ruhban Okulu’nun Mimarisi ve Süsleme Özelliklerine Dair Tespitler - Ekim, Zeynep Emel (Türk İslam Medeniyeti İlmi Araştırmalar Enstitüsü, 2023)
Osmanlı İmparatorluğu’nda batılılaşma ve azınlık haklarının iyileştirilmesi hareketlerinin yoğunlaştığı 19 ve 20. yüzyıllarda, İmparatorluk sınırları içinde çok sayıda Rum ve diğer azınlıklara ait okul binaları inşa edilmiştir. Ruhban Okulu diğerlerinden farklı olarak tarihi bir geçmişe sahiptir. Bizans döneminden itibaren Manastırın yerine kurulan Ruhban Okulu bir ibadet yeri olmasının yanında saraydan ve ricalden kişilerin sürgüne gönderildiği bir yer olarak da karşımıza çıkmaktadır. Rum okullarının mimari programlarında; derslikler, atölyeler, laboratuvar, çok amaçlı salon, yemekhane, mutfak, spor salonu, kütüphane, öğretmen odası ya da odaları ve yatakhane gibi mekânlar bulunmaktadır. Bir Rum Okulu olarak Heybeliada Ruhban Okulu, yapı kompleksinin içerisinde yer almaktadır. Diğer bir ifadeyle okul yapısı ve ek binaları geniş bir arazide inşa edilmiştir. Okul yapısının yanı sıra, şapel, mutfak, çamaşırhane binası, ahırlar, avlu ve bahçe bulunmaktadır. 19.yy İstanbul kent mimarlığına büyük katkısı olan Ruhban Okulu mimarisi ve süslemesi ile Heybeliada’nın en göze çarpan eserleri arasındadır. Bu çalışmada Heybeliada Ruhban Okulu’nun mimari ve süsleme özelliklerine ilişkin bazı tespitler aktarılmıştır.

In the 19th and 20th centuries, while the westernization and improvement of minority rights movements in the Ottoman Empire intensified, many Greek and some other minority school buildings were constructed within the borders of the Empire. The Seminary, unlike the others, has a historical background. The Seminary School, which was established on the site of the Monastery since the Byzantine period, is not only a place of worship, but also a place where people from the palace and dignitaries were sent into exile.In the architectural programs of Greek schools; there are classrooms, workshops, laboratory, multi-purpose hall, dining hall, kitchen, gym, library, teacher's room or rooms and dormitories available. As a Greek school, Heybeliada Seminary is located in a building complex.In other words, the school structure and its annexes have been constructed on a large area. Besides the school building, there is a chapel, kitchen, laundry building, stables, courtyard and garden. The Seminary School, which made a great contribution to the 19th century of Istanbul city architecture, is among the most outstanding works of Heybeliada with its architecture and decoration. In this study, some determinations regarding to the architectural and ornamental features of Heybeliada Seminary are presented.
Findings Regarding the Architecture and Ornamental Features of Heybeliada Theological School
Keywords: Heybelida; Ruhban Okulu; 19. yy; İstanbul; Halki; Theological School; 19th Century