Restoran Tasarımının Müşteri Üzerindeki Etkisi: Mekansal Deneyimin Tüketici Davranışına Yansımaları

dc.contributor.authorAydın, Saliha
dc.contributor.authorÖzcan, Uğur
dc.date.accessioned2025-12-31T14:25:05Z
dc.date.issued2025
dc.departmentFSM Vakıf Üniversitesi, Mimarlık ve Tasarım Fakültesi, Mimarlık Bölümü
dc.description.abstractGünümüzün hızla değişen ve rekabetin yoğun yaşandığı hizmet sektöründe yer alan restoranlarda, müşteri deneyimin önemi hızla artmaktadır. Restoranlar, in-sanlar için sadece yemek yeme mekânı değil; aynı zamanda güzel vakit geçirme, sosyalleşme ve dinlenme mekânı olma görevini üstlenen sosyal alanlara dönüş-müştür. Bu dönüşüm, restoranların iç mekân tasarımını yalnızca estetik bir unsur olmanın ötesine taşımış; müşteri memnuniyeti, algısı ve müşterinin tekrar ziyaret etme eğilimi üzerinde doğrudan etkili olmuştur. Görsel konfor kapsamında, ay-dınlatma düzeyi, renk kullanımı ve mekânsal algının müşteri ruh hali ve mekâna yönelik tutumlar üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. İşitsel konfor ise ortam mü-ziği, gürültü seviyesi ve akustik düzenlemelerin tüketici davranışları ve hizmet algısındaki rolü açısından değerlendirilmiştir. İç hava kalitesi ve ısıl konforun, özellikle termal çevrenin fiziksel rahatlık ve kalış süresi üzerindeki etkileri bilim-sel bulgular ışığında tartışılmıştır. Ergonomik konfor unsurları, mobilya tasarımı ve yerleşim planlaması bağlamında, müşterilerin fizyolojik rahatlığı ve mekân içinde hareket kolaylığı ile ilişkilendirilmiştir. Mekânsal düzen ve organizasyo-nun ise servis akışını optimize ederek müşteri deneyimini ve işletme verimliliğini artırdığı vurgulanmıştır. Bu çok boyutlu konfor unsurlarının bütüncül ve entegre şekilde tasarlanmasının restoran müşterilerinin memnuniyet düzeyini yükselttiği ve dolayısıyla işletme başarısına olumlu katkı sağladığı sonucuna varılmıştır. Ça-lışma, restoran tasarımında kullanıcı odaklı, çevresel ve ergonomik faktörlerin eş zamanlı dikkate alınmasının gerekliliğine işaret ederek, alan araştırmalarına temel oluşturacak kapsamlı bir kuramsal çerçeve sunmaktadır.
dc.description.abstractIn today’s rapidly evolving and highly competitive service sector, the importance of customer experience in restaurants is increasing significantly. Restaurants have transformed from being merely places to eat into social spaces that serve as venues for spending quality time, socializing, and relaxing. This transformation has ele-vated interior design beyond a purely aesthetic concern, making it a direct deter-minant of customer satisfaction, perception, and the likelihood of repeat visits. Within the scope of visual comfort, the effects of lighting levels, color use, and spatial perception on customers’ moods and attitudes toward the venue have been analyzed. Auditory comfort has been evaluated in terms of the role of ambient music, noise levels, and acoustic arrangements in shaping consumer behavior and service perception. Indoor air quality and thermal comfort—particularly the im-pact of the thermal environment on physical well-being and length of stay—have been discussed in light of scientific findings. Elements of ergonomic comfort, in the context of furniture design and layout planning, have been associated with customers’ physiological comfort and ease of movement within the space. Spatial organization has been emphasized for its role in optimizing service flow, thereby enhancing both customer experience and operational efficiency. The study conc-ludes that a holistic and integrated design approach to these multidimensional comfort factors increases customer satisfaction levels and contributes positively to business success. By highlighting the necessity of simultaneously considering user-centered, environmental, and ergonomic factors in restaurant design, the study presents a comprehensive theoretical framework that can serve as a basis for future field research.
dc.identifier.citationAYDIN, Saliha& Uğur ÖZCAN. “Restoran Tasarımının Müşteri Üzerindeki Etkisi: Mekansal Deneyimin Tüketici Davranışına Yansımaları”. International Journal of Social and Humanities Sciences (IJSHS), 9.2 (2025): 195-238.
dc.identifier.endpage238
dc.identifier.issue2
dc.identifier.orcidhttps://orcid.org/0000-0003-0002-4478
dc.identifier.orcidhttps://orcid.org/0009-0005-1301-2400
dc.identifier.startpage195
dc.identifier.urihttps://dergipark.org.tr/tr/pub/ijshs/article/1803787
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11352/5973
dc.identifier.volume9
dc.language.isotr
dc.publisherTuncay AYDEMİR
dc.relation.ispartofInternational Journal of Social and Humanities Sciences (IJSHS)
dc.relation.publicationcategoryMakale - Uluslararası Hakemli Dergi - Öğrenci
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectRestoran Tasarımı
dc.subjectMekânsal Deneyim
dc.subjectMüşteri Deneyimi
dc.subjectMüşteri Memnuniyeti
dc.subjectMüşteri Sadakati
dc.subjectRestaurant Design
dc.subjectSpatial Experience
dc.subjectCustomer Experience
dc.subjectCustomer Satisfaction
dc.subjectCustomer Loyalty
dc.titleRestoran Tasarımının Müşteri Üzerindeki Etkisi: Mekansal Deneyimin Tüketici Davranışına Yansımaları
dc.title.alternativeThe Impact of Restaurant Design on Customers: Reflections of Spatial Experience on Consumer Behavior
dc.typeArticle

Dosyalar

Orijinal paket

Listeleniyor 1 - 1 / 1
Yükleniyor...
Küçük Resim
İsim:
Aydın.pdf
Boyut:
1.11 MB
Biçim:
Adobe Portable Document Format

Lisans paketi

Listeleniyor 1 - 1 / 1
Yükleniyor...
Küçük Resim
İsim:
license.txt
Boyut:
1.17 KB
Biçim:
Item-specific license agreed upon to submission
Açıklama: